TUR-M — kapalı yöntemle tümörün alınması
TUR-M, idrar kanalından girilerek mesane içindeki tümörün elektrik akımı ya da lazer yardımıyla kesilip çıkarılmasıdır. Karında kesi bulunmaz. İşlem hem tedavi hem tanı amacı taşır: çıkarılan doku patolojiye gönderilir ve tümörün derecesi ile mesane duvarındaki derinliği belirlenir.
Bu bilgi, sonraki adımın ne olacağını belirleyen en önemli veridir. Bazı hastalarda ilk işlemden birkaç hafta sonra, tümör yatağının yeterince değerlendirilebilmesi için ikinci bir TUR-M planlanır.
Mesane içi tedaviler
Kas tabakasına ulaşmamış tümörlerde, tekrarlama riskini azaltmak amacıyla mesane içine ilaç verilebilir. Bu, sonda aracılığıyla doğrudan mesaneye uygulanan ve bir süre bekletilen bir tedavidir.
- Kemoterapi ilacının mesane içine verilmesi — genellikle TUR-M sonrası erken dönemde
- BCG uygulaması — bağışıklık sistemini mesane içinde uyararak etki gösterir; belirli risk grubundaki hastalarda tercih edilir
Mesane içi tedavi alan hastalarda düzenli sistoskopi takibi gerekir. Mesane kanseri tekrarlama eğilimi yüksek bir hastalıktır; takibin aksatılmaması tedavinin parçasıdır.
Radikal sistektomi — mesanenin çıkarılması
Tümör mesanenin kas tabakasına ilerlediğinde ya da mesane içi tedavilere yanıt alınamadığında, mesanenin tamamının çıkarılması gündeme gelir. Erkeklerde prostat ve meni keseleri, kadınlarda rahim ve yumurtalıklar da ameliyata dâhil edilebilir; çevredeki lenf bezleri çıkarılır.
Mesane çıkarıldığı için idrarın vücuttan atılmasını sağlayacak yeni bir yol oluşturulur. Buna üriner diversiyon denir ve birkaç farklı biçimde yapılabilir.
- İleal konduit — ince bağırsaktan hazırlanan kısa bir kanalla idrarın karın duvarındaki bir ağızdan torbaya akması
- Ortotopik neobladder — bağırsaktan yeni bir mesane oluşturularak idrar kanalına bağlanması; uygun hastalarda normal yoldan idrar yapmaya olanak verir
- Üreterokutanostomi — idrar kanallarının doğrudan cilde ağızlaştırılması
Hangi diversiyon biçiminin seçileceği; böbrek fonksiyonları, bağırsak durumu, tümörün yerleşimi ve hastanın günlük yaşamına uyum sağlayabileceği bakım biçimi birlikte değerlendirilerek kararlaştırılır.
İyileşme süreci
TUR-M sonrası hastalar genellikle kısa süre hastanede kalır; birkaç gün sonda kullanılabilir ve idrarda bir süre kanama görülebilir.
Radikal sistektomi ise büyük bir ameliyattır. Hastanede kalış süresi daha uzundur, bağırsakların çalışmaya başlaması beklenir ve yeni idrar yoluna uyum için bir öğrenme dönemi gerekir. Stoma bakımı ya da yeni mesanenin boşaltılması, hemşire eğitimiyle birlikte öğrenilir.
Olası riskler
- TUR-M'de kanama, idrar yolu enfeksiyonu, nadiren mesane duvarının delinmesi
- Radikal sistektomide kanama ve kan nakli gereksinimi, enfeksiyon, bağırsak birleşim yerinde kaçak
- Bağırsakların geç çalışması
- Böbrek kanallarının birleşim yerinde daralma
- Erkeklerde sertleşme sorunu, kadınlarda cinsel işlev değişiklikleri
- Bacak toplardamarlarında pıhtı oluşumu
- Yeni idrar yoluna uyum sürecinde yaşanan zorluklar
Sık sorulan sorular
İdrarımda bir kez kan gördüm, sonra geçti. Yine de gitmeli miyim?
Evet. İdrarda kanın kendiliğinden geçmesi, altta yatan nedenin ortadan kalktığı anlamına gelmez. Özellikle 40 yaş üzerinde ve sigara içenlerde, tek seferlik ağrısız kanama bile mutlaka değerlendirilmelidir.
Mesanem alınırsa idrarımı nasıl yaparım?
Mesane çıkarıldığında idrarın vücuttan atılması için yeni bir yol oluşturulur. Uygun hastalarda bağırsaktan yeni bir mesane yapılabilir ve idrar normal yoldan yapılmaya devam edilebilir. Diğer seçeneklerde idrar, karın duvarındaki bir ağızdan torbaya akar. Hangisinin uygun olduğu ameliyat öncesinde ayrıntılı olarak konuşulur.
TUR-M sonrası neden tekrar sistoskopi yapılıyor?
Mesane kanseri tekrarlama eğilimi yüksek bir hastalıktır. Sistoskopi, mesane içinin doğrudan görülmesini sağlar ve yeni bir tümörü erken dönemde yakalamanın en güvenilir yoludur. Takip aralıkları tümörün derecesine göre belirlenir.
Bu sayfa ameliyatın kendisini anlatır. Hastalığın nedenleri, belirtileri ve ameliyat dışı seçenekler için: