Önce hangi tip olduğu belirlenir
Stres tipi kaçırma, öksürme, hapşırma ya da ağır kaldırma gibi karın içi basıncın arttığı anlarda olur. Sıkışma tipinde ise ani ve bastırılamayan bir idrar hissi vardır; tuvalete yetişmeden kaçırma görülür. İkisi bir arada da bulunabilir.
Askı ameliyatları stres tipine yöneliktir. Sıkışma tipinde yapılan bir askı ameliyatı şikâyeti gidermez, hatta artırabilir. Bu yüzden cerrahi öncesinde muayene, idrar tahlili ve gerektiğinde ürodinami ile tip netleştirilir.
TOT ve TVT — askı ameliyatları
Stres tipi kaçırmada, idrar kanalının altına ince bir şerit (meş) yerleştirilir. Bu şerit kanalı sıkıştırmaz; karın içi basınç arttığı anda kanalın altında destek oluşturarak kaçışı engeller.
TVT
Şerit, idrar kanalının altından geçirilerek kasık kemiğinin arkasından yukarı doğru çıkarılır.
TOT
Şerit, kasık kemiğinin arkasından değil, uylukların iç tarafındaki açıklıklardan (obturator) geçirilir. Mesane ve bağırsak yaralanması riskinin daha düşük olması nedeniyle birçok olguda tercih edilir.
Her iki işlem de vajinal yoldan yapılan küçük bir kesiyle uygulanır; karında kesi bulunmaz. Hangi yöntemin uygun olduğu, muayene bulguları ve eşlik eden sarkma olup olmadığına göre belirlenir.
Mesane botoksu
Sıkışma tipi kaçırmada, ilaç tedavisine yanıt alınamadığında mesane kasının içine botoks uygulanabilir. İlaç, sistoskopi ile mesane içine girilerek kas duvarına birçok noktadan enjekte edilir; aşırı kasılan mesanenin gevşemesi hedeflenir.
Etkisi kalıcı değildir; zamanla azalır ve işlemin tekrarlanması gerekebilir. Ne sıklıkla tekrarlanacağı kişiden kişiye değişir.
İyileşme süreci
Askı ameliyatlarında hastanede kalış genellikle kısadır. İlk haftalarda ağır kaldırmaktan, kabızlıktan ve zorlamadan kaçınılması önerilir; cinsel ilişkiye ara verilmesi gereken bir süre vardır.
Mesane botoksu sonrası hasta aynı gün evine gidebilir. İlk günlerde idrarda hafif yanma ya da kanama görülebilir.
Olası riskler
- Askıdan sonra idrar yapmakta zorlanma ya da idrarın tam boşalmaması
- Yeni ortaya çıkan sıkışma hissi
- Meşin dokudan dışarı çıkması (erozyon) — seyrek görülür
- İdrar yolu enfeksiyonu
- Mesane botoksu sonrası geçici olarak idrar yapamama ve sonda gerekmesi
- Botoksun etkisinin zamanla azalması ve işlemin tekrarı
Sık sorulan sorular
İdrar kaçırmada ameliyat ilk seçenek mi?
Hayır. Önce davranışsal düzenlemeler, pelvik taban egzersizleri ve uygun olgularda ilaç tedavisi denenir. Cerrahi, bunlardan yeterli fayda görülmediğinde gündeme gelir.
Askı ameliyatından sonra tekrar kaçırır mıyım?
Askı ameliyatları stres tipi kaçırmada uygun hastalarda belirgin fayda sağlar; ancak hiçbir ameliyat için sonuç garantisi verilemez. Sıkışma tipi kaçırma eşlik ediyorsa o bileşen askıdan etkilenmez ve ayrıca tedavi edilmesi gerekir.
Mesane botoksu ne kadar süre etkili olur?
Etkisi kalıcı değildir ve zamanla azalır. Tekrar gereken süre kişiden kişiye değişir; takip sırasında birlikte değerlendirilir.
Bu sayfa ameliyatın kendisini anlatır. Hastalığın nedenleri, belirtileri ve ameliyat dışı seçenekler için: